Amaravati: జలధార-జలహారతితో నీటి భద్రతకు కొత్త దిశ.. సీఎం చంద్రబాబు ఫోకస్

Amaravati: రాష్ట్రంలో నీటి భద్రతను శాశ్వతంగా బలోపేతం చేయాలనే లక్ష్యంతో ప్రభుత్వం చేపట్టిన జలధార-జలహారతి కార్యక్రమానికి మరింత వేగం ఇవ్వాలని ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు అధికారులను ఆదేశించారు. కుప్పం పర్యటనలో ఉన్నప్పటికీ జిల్లా కలెక్టర్లతో వీడియో కాన్ఫరెన్స్ నిర్వహించి కార్యక్రమ పురోగతిని సమీక్షించారు. 100 రోజుల లక్ష్యంతో ప్రారంభించిన ఈ ప్రతిష్టాత్మక కార్యక్రమంలో ప్రతి పనిని గడువులోగా పూర్తి చేయాలని స్పష్టం చేశారు. జిల్లా కలెక్టర్లు స్వయంగా పర్యవేక్షించి పనులు వేగంగా పూర్తయ్యేలా చర్యలు తీసుకోవాలని సూచించారు.

*మిగులు నుంచి లోటు ప్రాంతాలకు నీరు*

రాష్ట్రంలో ఒక ప్రాంతంలో అధికంగా లభించే నీటిని, నీటి కొరత ఉన్న ప్రాంతాలకు తరలించే విధానంపైనే ప్రభుత్వం ప్రధానంగా దృష్టి పెట్టింది. జిల్లాల్లోని చెరువులు, వాగులు, కాలువలు, ఇతర స్థానిక నీటి వనరులను పరస్పరం అనుసంధానం చేస్తే వర్షపు నీరు వృథా కాకుండా నిల్వ అవుతుందని సీఎం వివరించారు. ఇలా నీటిని ఒక ప్రాంతం నుంచి మరో ప్రాంతానికి తరలించడం ద్వారా తాగునీటి అవసరాలతో పాటు వ్యవసాయ అవసరాలు కూడా తీరుతాయని అభిప్రాయపడ్డారు. దీర్ఘకాలిక నీటి భద్రతకు ఇదే సరైన మార్గమని పేర్కొన్నారు.

*మైక్రో బేసిన్ల అనుసంధానంపై అధ్యయనం*

ఈ సమీక్షలో ముఖ్యమంత్రి ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించిన అంశం మైక్రో బేసిన్ కనెక్టివిటీ. ఒక ప్రాంతంలోని చిన్నచిన్న నీటి వనరులను శాస్త్రీయంగా అనుసంధానం చేస్తే నీటి నిల్వ సామర్థ్యం పెరుగుతుందని, భూగర్భ జలాలు కూడా మెరుగ్గా రీఛార్జ్ అవుతాయని చెప్పారు. ఇందుకోసం జలవనరుల శాఖ పూర్తిస్థాయి అధ్యయనం చేపట్టి, డేటా ఆధారంగా కార్యాచరణ రూపొందించాలని ఆదేశించారు. అందుబాటులో ఉన్న ప్రతి నీటి వనరును గరిష్టంగా వినియోగించుకునే విధంగా శాస్త్రీయ ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయాలని సూచించారు.

*బెస్ట్ ప్రాక్టీసెస్‌ను అన్ని జిల్లాలకు విస్తరణ*

కొన్ని జిల్లాల్లో ఇప్పటికే అమలులో ఉన్న విజయవంతమైన నీటి సంరక్షణ పద్ధతులను రాష్ట్రవ్యాప్తంగా అమలు చేయాలని సీఎం సూచించారు. ఎక్కడ మంచి ఫలితాలు వచ్చాయో వాటిని పూర్తిగా డాక్యుమెంట్ చేసి, ఇతర జిల్లాల్లో కూడా అమలు చేసేలా చర్యలు తీసుకోవాలని కలెక్టర్లకు దిశానిర్దేశం చేశారు. ఒక జిల్లా సాధించిన విజయాన్ని మరో జిల్లాకు ఆదర్శంగా తీసుకుంటే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా మెరుగైన ఫలితాలు వస్తాయని అభిప్రాయపడ్డారు.

*కాస్కేడ్ వ్యవస్థల పునరుద్ధరణకు ప్రాధాన్యం*

పాతకాలంలో చెరువులను ఒకదానితో ఒకటి అనుసంధానం చేసే కాస్కేడ్ వ్యవస్థలు నీటి సంరక్షణలో కీలక పాత్ర పోషించేవి. కాలక్రమేణా వాటిలో చాలావరకు నిర్వీర్యమయ్యాయి. ఇప్పుడు వాటిని తిరిగి పునరుద్ధరించాలని ముఖ్యమంత్రి ఆదేశించారు. నంద్యాల, కర్నూలు జిల్లాల్లో చేపట్టిన కాస్కేడ్ పునరుద్ధరణ కార్యక్రమాలను అభినందించిన సీఎం, అన్ని జిల్లాల్లో కూడా ఇలాంటి వ్యవస్థలను గుర్తించి పునరుద్ధరించాలని సూచించారు. దీని వల్ల భూగర్భ జలాల రీఛార్జ్ పెరగడంతో పాటు ఉపరితల నీటి నిల్వలు కూడా మెరుగుపడతాయని తెలిపారు.

*ఎల్‌నినో పరిస్థితులకు ముందస్తు ప్రణాళిక*

వాతావరణ మార్పుల ప్రభావంతో భవిష్యత్తులో నీటి కొరత సమస్యలు మరింత తీవ్రమయ్యే అవకాశం ఉందని సీఎం హెచ్చరించారు. ముఖ్యంగా ఎల్‌నినో పరిస్థితులను దృష్టిలో ఉంచుకుని వ్యవసాయ ప్రణాళికలు రూపొందించాలని సూచించారు. తక్కువ నీటితో సాగు చేయగల ప్రత్యామ్నాయ పంటలను రైతులకు ప్రోత్సహించాలని, జలవనరుల శాఖ వ్యవసాయ శాఖతో సమన్వయం చేసుకుని నీటి వినియోగాన్ని సమర్థవంతంగా నిర్వహించాలని ఆదేశించారు. నీటి నిర్వహణలో ముందస్తు ప్రణాళికే భవిష్యత్తు సవాళ్లను ఎదుర్కొనే మార్గమని పేర్కొన్నారు.

*డేటా ఆధారంగా నిర్ణయాలపై దృష్టి*

ప్రభుత్వం చేపట్టే ప్రతి నీటి సంరక్షణ కార్యక్రమం శాస్త్రీయ డేటా ఆధారంగా ఉండాలని సీఎం స్పష్టం చేశారు. వర్షపాతం, భూగర్భ జలాల స్థాయిలు, నీటి నిల్వ సామర్థ్యం, సాగునీటి అవసరాలు వంటి అంశాలను నిరంతరం విశ్లేషిస్తూ నిర్ణయాలు తీసుకోవాలని సూచించారు. సంప్రదాయ పద్ధతులతో పాటు ఆధునిక సాంకేతికతను ఉపయోగించి నీటి నిర్వహణ చేపట్టాలని అధికారులకు ఆదేశించారు. దీని వల్ల భవిష్యత్తు ప్రణాళికలు మరింత ఖచ్చితంగా రూపొందించవచ్చని అభిప్రాయపడ్డారు.

*జలధార-జలహారతిపై సమగ్ర నివేదిక*

100 రోజుల జలధార-జలహారతి కార్యక్రమం పూర్తయిన తర్వాత ప్రతి జిల్లాపై సమగ్ర నివేదిక సిద్ధం చేయాలని ముఖ్యమంత్రి ఆదేశించారు. ఆయా జిల్లాల్లో చేపట్టిన పనులు, వాటి పురోగతి, ఖర్చు చేసిన నిధులు, వర్షపాతం ప్రభావం, భూగర్భ జలాల రీఛార్జ్ స్థాయిలు, నీటి నిల్వ సామర్థ్యంలో వచ్చిన మార్పులు వంటి అన్ని అంశాలను శాస్త్రీయంగా విశ్లేషించాలని చెప్పారు. భవిష్యత్తులో చేపట్టే కార్యక్రమాలకు ఈ నివేదిక మార్గదర్శకంగా ఉండాలని సూచించారు.

*నీటి భద్రతే లక్ష్యం*

ప్రస్తుతం ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్న జలధార-జలహారతి కార్యక్రమం కేవలం చెరువుల పూడికతీత లేదా కాలువల మరమ్మతులతో మాత్రమే పరిమితం కాకుండా, రాష్ట్రానికి శాశ్వత నీటి భద్రత కల్పించే సమగ్ర ప్రణాళికగా రూపుదిద్దుకుంటోంది. స్థానిక నీటి వనరుల అనుసంధానం, మైక్రో బేసిన్ల అభివృద్ధి, కాస్కేడ్ వ్యవస్థల పునరుద్ధరణ, డేటా ఆధారిత నిర్ణయాలు, వాతావరణ మార్పులకు అనుగుణమైన వ్యవసాయ ప్రణాళికలు వంటి అంశాలను ఒకే వేదికపై సమన్వయం చేస్తూ ప్రభుత్వం ముందుకు సాగుతోంది. ఈ కార్యక్రమం విజయవంతమైతే భవిష్యత్తులో రాష్ట్రంలో నీటి కొరతను గణనీయంగా తగ్గించడంతో పాటు వ్యవసాయ రంగానికి కూడా దీర్ఘకాలిక భరోసా లభించే అవకాశాలు ఉన్నాయని అధికారులు భావిస్తున్నారు.