NSE IPOకు ముందే బిగ్ షాక్.. భారీగా పడిపోయిన ఆప్షన్స్ మార్కెట్ షేర్!

దేశంలోనే అతిపెద్ద స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ అయిన నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) ఎంతో ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్న ఇనిషియల్ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్ (IPO)కు సిద్ధమవుతున్న వేళ.. పలు సవాళ్లు ఎదురవుతున్నాయి. ముఖ్యంగా ఈక్విటీ ఆప్షన్స్ విభాగంలో మార్కెట్ వాటా గణనీయంగా తగ్గడం, డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్‌పై కఠినమైన నిబంధనలు అమల్లోకి రావడం, క్యాష్ మార్కెట్ విభాగంలో వృద్ధికి పరిమిత అవకాశాలు ఉండటం NSEకి సవాళ్లుగా మారాయి.

NSE సమర్పించిన రెడ్ హెర్రింగ్ ప్రాస్పెక్టస్ (RHP)లో వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం.. గత మూడు ఆర్థిక సంవత్సరాల్లో ఈక్విటీ ఆప్షన్స్ విభాగంలో ప్రీమియం విలువ ఆధారంగా NSE మార్కెట్ వాటా భారీగా తగ్గింది.

FY24లో ఈక్విటీ ఆప్షన్స్ మార్కెట్‌లో NSE వాటా 96.9 శాతంగా ఉండగా.. FY25లో అది 87.4 శాతానికి పడిపోయింది. FY26లో మరింత తగ్గి 74.71 శాతానికి చేరింది. అంటే మూడు ఆర్థిక సంవత్సరాల వ్యవధిలో NSE మార్కెట్ వాటా సుమారు 22.2 శాతం పాయింట్లు తగ్గింది.

NSE ఆదాయాన్ని ఆర్జించే కీలక విభాగాల్లో ఈక్విటీ ఆప్షన్స్ కూడా ఒకటి. ఈ విభాగంలో మార్కెట్ వాటా తగ్గడం వల్ల ఎక్స్ఛేంజ్‌పై పోటీ ఒత్తిడి పెరుగుతున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇతర మార్కెట్ విభాగాల్లో NSE తన బలమైన స్థానాన్ని కొనసాగిస్తున్నప్పటికీ.. ఆప్షన్స్ విభాగంలోని మార్పులు IPO సమయంలో కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది.

మరోవైపు ఈక్విటీ క్యాష్ మార్కెట్‌లో NSE ఆధిపత్యం మాత్రం కొనసాగుతోంది. ఈ విభాగంలో గత మూడు ఆర్థిక సంవత్సరాల్లో మార్కెట్ వాటా 90 శాతానికి పైగానే ఉంది. FY24లో 92.7 శాతంగా ఉన్న మార్కెట్ వాటా FY25లో 93.6 శాతానికి పెరిగింది. FY26లో స్వల్పంగా మారి 92.99 శాతంగా నమోదైంది.

క్యాష్ మార్కెట్‌లో 90 శాతానికి పైగా మార్కెట్ వాటాను కొనసాగించడం NSEకి బలమైన స్థానం ఉన్నట్లు సూచిస్తున్నప్పటికీ.. ఇప్పటికే ఇంత అధిక వాటా ఉండటంతో ఈ విభాగంలో మరింత భారీగా విస్తరించేందుకు అవకాశాలు పరిమితంగా ఉన్నాయని విశ్లేషించవచ్చు.

ఇదిలా ఉండగా.. డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్‌పై పెరుగుతున్న నియంత్రణలు కూడా NSEకి మరో సవాలుగా మారాయి. ముఖ్యంగా ఫ్యూచర్స్, ఆప్షన్స్ (F&O) ట్రేడింగ్‌లో రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లు భారీగా నష్టపోతున్నారనే ఆందోళనల నేపథ్యంలో అధికారులు ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో పలు చర్యలు తీసుకున్నారు.

డెరివేటివ్స్ మార్కెట్‌లో అధికంగా పాల్గొనడాన్ని నియంత్రించేందుకు తీసుకుంటున్న చర్యలు NSE వ్యాపార కార్యకలాపాలపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. దీంతో ఒకవైపు IPOకు సిద్ధమవుతున్న NSE.. మరోవైపు కీలక ఆదాయ విభాగాల్లో మార్కెట్ వాటా, నియంత్రణ మార్పులు వంటి సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది.