Gulf Conflict: గల్ఫ్‌లో మరో కీలక పరిణామం...హౌతీపై యుద్దానికి పాక్‌, టర్కీ సిద్దం

Gulf Conflict: గల్ఫ్‌ ప్రాంతంలో భద్రతా పరిస్థితులు వేగంగా మారుతున్నాయి. సౌదీ అరేబియాపై హౌతీ దాడులు కొనసాగుతున్న వేళ పాకిస్థాన్‌, టర్కియే కీలక నిర్ణయం తీసుకున్నాయి. సౌదీ అరేబియాకు తమ సైనిక బలగాలు, అవసరమైన రక్షణ సామర్థ్యాలను అందుబాటులోకి తీసుకురావడానికి ఇరు దేశాలు అంగీకరించాయి. అయితే ప్రస్తుతానికి వీటి పాత్ర నేరుగా యుద్ధంలో పాల్గొనడం కంటే సౌదీ బలగాలకు సహాయకంగా, నిఘా మరియు ఇతర రక్షణ కార్యకలాపాల్లో ఉండే అవకాశం ఉంది. ఈ పరిణామానికి కారణం మూడు దేశాల మధ్య కుదిరిన కీలక రక్షణ ఒప్పందమే. ఆగస్టులో పాకిస్థాన్‌, సౌదీ అరేబియా, టర్కియేలు మక్కా అలయన్స్‌ ఫర్‌ డిఫెన్స్‌ పేరుతో రక్షణ ఒప్పందం చేసుకున్నాయి. ఇందులో ఒక దేశంపై సాయుధ దాడి జరిగితే.. అది మూడు దేశాలపై జరిగిన దాడిగా పరిగణించేలా సామూహిక రక్షణ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేశారు. అంటే ఏదైనా ఒక దేశానికి ముప్పు ఏర్పడితే మిగిలిన రెండు దేశాలు కూడా భద్రతా పరంగా స్పందించాల్సి ఉంటుంది.

ఈ ఒప్పందాన్ని అమలు చేసే దిశగా సోమవారం రియాద్‌లో మూడు దేశాల ప్రతినిధులు అత్యవసర సమావేశం నిర్వహించారు. స్ట్రాటజిక్‌ పొలిటికల్‌ అండ్‌ డిఫెన్స్‌ కమిటీ సమావేశంలో ప్రాంతీయ భద్రతా పరిస్థితిని సమీక్షించారు. గతంలో జరిగిన రాజకీయ, సైనిక చర్చల ఫలితాలను పరిశీలించి.. సామూహిక రక్షణకు సంబంధించిన ప్రతిపాదనలకు ఆమోదం తెలిపారు. అంతేకాదు.. ఒప్పందంలో పేర్కొన్న సైనిక బలగాలు, రక్షణ సామర్థ్యాలను వెంటనే అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని కమిటీ ఆదేశించింది. అవసరమైన సమయంలో వాటిని సౌదీ అరేబియాకు వేగంగా తరలించేందుకు ఏర్పాట్లు చేయాలని నిర్ణయించింది.

పాక్‌, టర్కీ పాత్ర ఏంటి?

ఈ నిర్ణయం వెలువడిన వెంటనే పాకిస్థాన్‌, టర్కీ నేరుగా హౌతీలపై యుద్ధానికి దిగుతున్నాయనే ప్రచారం మొదలైంది. కానీ పరిస్థితి అంత సూటిగా లేదు. పాకిస్థాన్‌ రక్షణ మంత్రి ఖవాజా ఆసిఫ్‌ ప్రకారం.. ప్రస్తుతం టర్కీ, పాకిస్థాన్‌ సైన్యాలు సౌదీ అరేబియాలో సహాయక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. యుద్ధ కార్యకలాపాల్లో ప్రధాన బాధ్యత సౌదీ బలగాలదేనని ఆయన స్పష్టం చేశారు. పాకిస్థాన్‌, టర్కీ బలగాలు అవసరమైన సహకారాన్ని అందించడంతో పాటు నిఘా, రీకానైసెన్స్‌ వంటి కార్యకలాపాల్లో పాల్గొంటున్నట్లు ఆసిఫ్‌ తెలిపారు. అయితే ఎన్ని మంది సైనికులను పంపిస్తారు? ఎప్పుడు పూర్తి స్థాయిలో మోహరిస్తారు? అనే విషయాలను మూడు దేశాల సంయుక్త ప్రకటన వెల్లడించలేదు.

హౌతీ దాడుల నేపథ్యంలోనే నిర్ణయం

యెమెన్‌కు చెందిన ఇరాన్‌ మద్దతుగల హౌతీ తిరుగుబాటుదారుల దాడుల నేపథ్యంలోనే ఈ పరిణామం చోటుచేసుకోవడం ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. సౌదీ అరేబియాలోని నగరాలు, పౌర ప్రాంతాలు, ఆర్థిక మౌలిక వసతులను లక్ష్యంగా చేసుకునే ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని మూడు దేశాలు పేర్కొన్నాయి. మక్కా, మదీనాలను లక్ష్యంగా చేసుకునే ప్రయత్నాలను కూడా పాకిస్థాన్‌, టర్కియే తీవ్రంగా ఖండించాయి. సౌదీ భద్రతను కాపాడేందుకు ఆ దేశ సాయుధ దళాలు అప్రమత్తంగా వ్యవహరిస్తున్నాయని ప్రశంసించాయి. ఇదే సమయంలో యెమెన్‌లో హౌతీల ఆధీనంలోని ప్రాంతాలను తిరిగి స్వాధీనం చేసుకునేందుకు సౌదీ నేతృత్వంలోని కూటమి ఆదివారం పెద్ద సైనిక ఆపరేషన్‌ ప్రారంభించింది. దీంతో గల్ఫ్‌ ప్రాంతంలో సైనిక ఉద్రిక్తత మరింత పెరిగే పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.

ఇది కేవలం సైనిక ఒప్పందమే కాదు

ఈ కూటమి ఇప్పుడు సంస్థాగతంగా కూడా బలపడుతోంది. SPDCకి పాకిస్థాన్‌కు చెందిన రిటైర్డ్‌ జనరల్‌ నౌమాన్‌ మహ్మూద్‌ను తొలి సెక్రటరీ జనరల్‌గా నియమించారు. ఆయన మూడేళ్ల పాటు ఈ బాధ్యతలో కొనసాగనున్నారు. గత నెలలోనే మూడు దేశాల సైనికాధిపతులు రియాద్‌లో సమావేశమై సౌదీ భద్రతా పరిస్థితిపై చర్చించారు. అదే సమయంలో న్యూయార్క్‌లో జరిగిన ఐక్యరాజ్యసమితి సర్వసభ్య సమావేశం సందర్భంగా మూడు దేశాల విదేశాంగ మంత్రులు కూడా సమావేశమయ్యారు. పాకిస్థాన్‌ విదేశాంగ శాఖ ప్రకారం.. ప్రాంతీయ శాంతి, స్థిరత్వానికి తమ వంతు సహకారం అందించాలన్న తమ నిబద్ధతను ఈ నిర్ణయం మరోసారి స్పష్టం చేస్తోంది.

మొత్తంగా చూస్తే.. హౌతీ దాడుల నేపథ్యంలో సౌదీ అరేబియా ఒంటరిగా వ్యవహరించకుండా పాకిస్థాన్‌, టర్కియేల రక్షణ సహకారాన్ని బలోపేతం చేసుకుంటోంది. ప్రస్తుతానికి ఈ రెండు దేశాల సైన్యాల పాత్ర సహాయక స్థాయిలో ఉన్నప్పటికీ, మూడు దేశాలపై ఏ ఒక్క దాడినైనా సామూహిక ముప్పుగా పరిగణించే రక్షణ ఒప్పందం అమల్లోకి రావడం గల్ఫ్‌ భద్రతా సమీకరణాల్లో కీలక మార్పుగా చెప్పొచ్చు.