Saudi Arabia: ఇజ్రాయిల్‌కు అనుమతివ్వని సౌదీ... యెమన్‌తో వార్‌కు నో

Saudi Arabia: మధ్యప్రాచ్యంలో మరో యుద్ధానికి ఇజ్రాయెల్‌ సిద్ధమవుతోందా? ఇరాన్‌పై దాడులు తగ్గుముఖం పట్టిన వేళ, యెమెన్‌లో ఇరాన్‌ మద్దతున్న హౌతీలపై జరుగుతున్న పోరులోకి ప్రవేశించేందుకు ఇజ్రాయెల్‌ ప్రయత్నించినట్లు సమాచారం. అయితే ఈ ప్రతిపాదనకు సౌదీ అరేబియా అంగీకరించలేదని అంతర్జాతీయ మీడియా కథనాలు వెల్లడించాయి. అమెరికా మధ్యవర్తిత్వంతో ఇజ్రాయెల్‌ ప్రధాని బెంజమిన్‌ నెతన్యాహు చేసిన ప్రయత్నానికి సౌదీ యువరాజు, ఆ దేశ వాస్తవ పాలకుడు మహమ్మద్‌ బిన్‌ సల్మాన్‌ అడ్డుకట్ట వేసినట్లు తెలుస్తోంది. ఈ పరిణామం రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలు, మధ్యప్రాచ్య రాజకీయాలపై ఆసక్తిని పెంచుతోంది.

హౌతీలపై పోరులో ఇజ్రాయెల్‌కు ఎందుకు అవకాశం ఇవ్వలేదు?

యెమెన్‌లో పనిచేస్తున్న హౌతీ తిరుగుబాటు దళాలకు ఇరాన్‌ మద్దతు ఇస్తోంది. ఈ దళాలు గతంలోనూ ప్రాంతీయ భద్రతకు సవాళ్లు విసరడంతోపాటు, నౌకాయాన మార్గాలు, వాణిజ్య రవాణాపై ప్రభావం చూపాయి. ఇప్పుడు హౌతీల కార్యకలాపాలను అడ్డుకునేందుకు సౌదీ అరేబియా చేపడుతున్న చర్యల్లో తామూ భాగస్వాములమవుతామని ఇజ్రాయెల్‌ ప్రతిపాదించినట్లు హారెట్జ్‌ పత్రిక ఒక కథనంలో పేర్కొంది. దౌత్య వర్గాలను ఉటంకిస్తూ ఈ వివరాలను వెల్లడించింది.అయితే ఇజ్రాయెల్‌ సైన్యం యెమెన్‌లోకి ప్రవేశిస్తే సౌదీ ప్రజల్లో తీవ్ర వ్యతిరేకత వ్యక్తమయ్యే అవకాశం ఉందని మహమ్మద్‌ బిన్‌ సల్మాన్‌ భావించినట్లు సమాచారం. అందుకే ఇజ్రాయెల్‌ ప్రతిపాదనను తిరస్కరించినట్లు కథనం పేర్కొంది. ఈ విషయంపై సౌదీ ప్రభుత్వం అధికారికంగా స్పందించలేదు. కాబట్టి ఈ పరిణామాన్ని ఇప్పటివరకు మీడియా కథనాల ఆధారంగా వచ్చిన సమాచారంగానే చూడాలి. ఇజ్రాయెల్‌ ఆశించింది కేవలం యుద్ధంలో భాగస్వామ్యం కావడం మాత్రమే కాదని దౌత్య వర్గాల సమాచారం సూచిస్తోంది. రెండు దేశాల సైనిక సహకారం పెరిగితే, భవిష్యత్తులో దౌత్య సంబంధాల ఏర్పాటుకు మార్గం సుగమమవుతుందని టెల్‌ అవీవ్‌ భావించినట్లు తెలుస్తోంది.

సౌదీ–ఇజ్రాయెల్‌ సంబంధాలకు అడ్డంకిగా పాలస్తీనా సమస్య

సౌదీ అరేబియా, ఇజ్రాయెల్‌ మధ్య ఇప్పటికీ అధికారిక దౌత్య సంబంధాలు లేవు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ పలుమార్లు సౌదీని అబ్రహాం ఒప్పందాల్లో చేరాలని ప్రోత్సహించినప్పటికీ, రియాద్‌ మాత్రం తన వైఖరిని మార్చుకోలేదు. పాలస్తీనా సమస్యకు పరిష్కారం చూపడంతోపాటు, స్వతంత్ర పాలస్తీనా దేశ ఏర్పాటుకు మార్గం కల్పించాలన్నది సౌదీ ప్రధాన డిమాండ్‌. అయితే పాలస్తీనా దేశ ఏర్పాటును అడ్డుకుంటామని నెతన్యాహు తన ఇటీవలి ఎన్నికల ప్రచార వ్యాఖ్యల్లో స్పష్టం చేసినట్లు కథనాలు చెబుతున్నాయి. ఈ భిన్నమైన వైఖరులే రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాల సాధారణీకరణకు ప్రధాన అడ్డంకిగా నిలుస్తున్నాయి. నెతన్యాహు మాత్రం సౌదీతో సంబంధాలను సాధారణ స్థితికి తీసుకురావాలనే లక్ష్యాన్ని చాలాకాలంగా ప్రస్తావిస్తున్నారు. 2023 చివర్లో రెండు దేశాలు ఒప్పందానికి దగ్గరయ్యాయని హారెట్జ్‌ కథనం పేర్కొంది. అయితే అదే ఏడాది అక్టోబర్‌ 7న హమాస్‌ ఇజ్రాయెల్‌పై దాడి చేయడంతో ప్రాంతీయ పరిస్థితులు పూర్తిగా మారిపోయాయి. ఆ దాడికి ముందు హమాస్‌తో ఘర్షణను మరింత తీవ్రం చేయకుండా ఉండేందుకు నెతన్యాహు ప్రయత్నించడానికి, సౌదీతో ఒప్పందంపై ఉన్న ఆశలు కూడా ఒక కారణమని ఆ కథనం విశ్లేషించింది.

హౌతీల దాడులతో సౌదీకి కొత్త సమస్యలు

మరోవైపు, హౌతీల దాడులు సౌదీ అరేబియా విమానయాన రంగంపైనా ప్రభావం చూపినట్లు సమాచారం. భద్రతా పరిస్థితుల నేపథ్యంలో రియాద్‌ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం మూసివేతను శనివారం వరకు పొడిగించినట్లు, కొన్ని విమానయాన సంస్థలు సర్వీసులను రద్దు చేసినట్లు కథనాలు వెల్లడించాయి. అయితే ఈ చర్యల వెనుక ఉన్న నిర్దిష్ట కారణాలు, తాజా పరిస్థితులపై అధికారిక ప్రకటనలను పరిశీలించాల్సి ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో సౌదీకి హౌతీల నుంచి ఎదురవుతున్న ముప్పును ఎదుర్కోవడం ఒకవైపు, ఇజ్రాయెల్‌తో సైనిక సహకారం వల్ల దేశీయంగా తలెత్తే రాజకీయ పరిణామాలను నియంత్రించడం మరోవైపు కీలకంగా మారాయి. వాషింగ్టన్‌ పోస్ట్‌ గతంలో ప్రచురించిన మరో కథనం ప్రకారం, హమాస్‌ దాడి ప్రణాళిక గురించి సౌదీ యువరాజు నెతన్యాహును ముందుగానే హెచ్చరించినట్లు సమాచారం. అయితే ఆ హెచ్చరికపై ఇజ్రాయెల్‌ ప్రధాని తగిన చర్యలు తీసుకోలేదని ఆ కథనం పేర్కొంది. ఈ ఆరోపణలపై సంబంధిత వర్గాల పూర్తి వివరాలు అందుబాటులో లేనందున వాటిని నిర్ధారిత వాస్తవాలుగా భావించలేం.