Trump Xi Jinping: చైనాకు అమెరికా ఆయుధాలు... డీల్‌పై ట్రంప్‌ షాకింగ్‌ రియాక్షన్‌

Trump Xi Jinping: చైనాకు అమెరికా ఆయుధాలు విక్రయించే అంశంపై అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ చేసిన తాజా వ్యాఖ్యలు అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో ఆసక్తికర చర్చకు దారితీశాయి. చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌తో ఇటీవల జరిగిన సమావేశంలో అమెరికా ఆయుధాల విక్రయం గురించి తాను మాట్లాడలేదని ట్రంప్ స్పష్టం చేశారు. అయితే అమెరికా చైనాలో రాయబారి డేవిడ్ పెర్డ్యూ మాత్రం ట్రంప్.. జిన్‌పింగ్‌ను అమెరికా ఆయుధాలు కొనుగోలు చేయాలనుకుంటున్నారా అని అడిగినట్లు అంతకుముందు వెల్లడించారు. ఈ రెండు వాదనలు ఇప్పుడు దృష్టిని ఆకర్షిస్తున్నాయి.

వైట్‌హౌస్‌లో విలేకరులు పెర్డ్యూ వ్యాఖ్యలపై ప్రశ్నించగా ట్రంప్.. ఆ విషయం తనకు తెలియదని చెప్పారు. ఆయుధాల విక్రయంపై జిన్‌పింగ్‌తో చర్చ జరగలేదని స్పష్టం చేస్తూ, పెర్డ్యూ బహుశా తైవాన్‌కు అమెరికా ఆయుధాల విక్రయం గురించి మాట్లాడి ఉండవచ్చని అన్నారు. అయితే అదే సమయంలో చైనా అమెరికా ఆయుధాలను కొనుగోలు చేయడానికి ఆసక్తి చూపవచ్చని, అమెరికా తయారు చేసే రక్షణ పరికరాలు మెరుగ్గా ఉంటాయని ట్రంప్ వ్యాఖ్యానించారు.

అసలు వివాదం ఎక్కడ మొదలైంది?

ట్రంప్-జిన్‌పింగ్ భేటీ తర్వాత ఆదివారం ఫాక్స్ న్యూస్ కార్యక్రమంలో అమెరికా రాయబారి డేవిడ్ పెర్డ్యూ మాట్లాడారు. ప్రపంచంలోని ఇతర దేశాలకు అమెరికా ఆయుధాలు విక్రయిస్తున్న విషయాన్ని ట్రంప్ ప్రస్తావిస్తూ, ఒక సందర్భంలో జిన్‌పింగ్‌ను కూడా అమెరికా ఆయుధాలు కొనుగోలు చేయాలనుకుంటున్నారా అని అడిగినట్లు పెర్డ్యూ చెప్పారు. అయితే ఈ మాటలు ఎప్పుడు, ఏ సందర్భంలో జరిగాయనే వివరాలను ఆయన వెల్లడించలేదు. ఈ వ్యాఖ్యలు వెలువడిన తర్వాత సహజంగానే అమెరికా-చైనా సంబంధాల్లో ఆయుధాల విక్రయం అనే అంశం చర్చకు వచ్చింది. ముఖ్యంగా తైవాన్‌కు అమెరికా ఆయుధాల సరఫరా విషయంలో ఇప్పటికే బీజింగ్ తీవ్రంగా అభ్యంతరం వ్యక్తం చేస్తోంది. అదే సమయంలో తైవాన్ తన రక్షణ సామర్థ్యాన్ని పెంచుకునేందుకు అమెరికా నుంచి సైనిక పరికరాలపై ఆధారపడుతోంది.

అమెరికా ప్రభుత్వ వైఖరి ఏంటి?

పెర్డ్యూ వ్యాఖ్యలు బయటకు వచ్చిన వెంటనే అమెరికా ప్రభుత్వం ఈ విషయంలో స్పష్టత ఇచ్చింది. చైనాకు ఆయుధాలు విక్రయించే ప్రణాళిక తమకు లేదని అమెరికా అధికారులు తెలిపారు. అమెరికా విదేశాంగ శాఖ కూడా అమెరికా చట్టాలు చైనాకు ఆయుధాల విక్రయాన్ని నిషేధిస్తున్నాయని పేర్కొంది. ప్రస్తుతం బీజింగ్‌కు ఆయుధాలు విక్రయించేందుకు ఎలాంటి ప్రతిపాదన లేదా ప్రణాళిక లేదని స్పష్టం చేసింది. అందుకే ట్రంప్ వ్యాఖ్యల్లోని మరో అంశం కూడా ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. పెర్డ్యూ చెప్పిన విషయం చైనా గురించి కాకుండా తైవాన్‌కు సంబంధించిన చర్చ అయి ఉండొచ్చని ట్రంప్ సూచించారు. దీంతో అసలు సంభాషణలో ఏ అంశం ప్రస్తావనకు వచ్చిందన్న దానిపై స్పష్టత లేకుండా పోయింది.

తైవాన్ ఎందుకు కీలకం?

అమెరికా-చైనా సంబంధాల్లో తైవాన్ చాలా సున్నితమైన అంశం. తైవాన్‌కు అమెరికా ఆయుధాలు విక్రయించడాన్ని చైనా వ్యతిరేకిస్తోంది. మరోవైపు తైవాన్ తన రక్షణ సామర్థ్యాన్ని పెంచుకునేందుకు అమెరికా నుంచి ఆయుధాలు కొనుగోలు చేస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో అమెరికా ఆయుధాల సరఫరాపై ఏ చిన్న వ్యాఖ్య వచ్చినా బీజింగ్, తైపీతో పాటు వాషింగ్టన్‌లోనూ దృష్టి సారించే పరిస్థితి ఉంటుంది. ఇదిలా ఉంటే జిన్‌పింగ్‌తో జరిగిన సమావేశాన్ని ట్రంప్ మాత్రం సానుకూలంగా అభివర్ణించారు. ఆ భేటీకి తాను 12కి 12 రేటింగ్ ఇస్తానని, సమావేశం ఎంతో గౌరవప్రదంగా, మంచిగా జరిగిందని చెప్పారు. ఇరుదేశాల మధ్య వాణిజ్యం, తైవాన్, భద్రత వంటి సున్నితమైన అంశాలు కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో ఇలాంటి వ్యాఖ్యలు అమెరికా-చైనా సంబంధాలపై మరింత ఆసక్తిని పెంచుతున్నాయి.

ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న అధికారిక సమాచారం ప్రకారం చైనాకు అమెరికా ఆయుధాల విక్రయానికి ఎలాంటి ఒప్పందం లేదా ప్రణాళిక లేదు. ఒకవైపు రాయబారి చేసిన వ్యాఖ్యలు, మరోవైపు ట్రంప్ ఖండన, అమెరికా విదేశాంగ శాఖ ఇచ్చిన చట్టపరమైన స్పష్టత.. ఈ మూడు అంశాల మధ్యే తాజా చర్చ కొనసాగుతోంది.