Health Tips: మీ పిల్ల‌లు ఎక్కువ‌గా రీల్స్ చూస్తున్నారా.? వారి మెద‌డులో జ‌రిగేది ఇదే..

Health Tips: ప్రస్తుతం చాలా మంది పిల్లలు రీల్స్‌కి బానిస‌లుగా మారిపోతున్నారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరిగిన పలు పరిశోధనల ప్రకారం, ఎక్కువసేపు షార్ట్ వీడియోలు చూడడం వల్ల పిల్లల మెదడుపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. రీల్స్ ఎక్కువ‌గా చూసే చిన్నారుల్లో ఏం జ‌రుగుతుందో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.

షార్ట్ అటెన్షన్ స్పాన్ అంటే ఏమిటి?

షార్ట్ అటెన్షన్ స్పాన్ అంటే ఒకే పని, చదువు, పుస్తకం లేదా సంభాషణపై ఎక్కువసేపు దృష్టి పెట్టలేకపోవడం. పరిశోధనల ప్రకారం, స్మార్ట్‌ఫోన్లు, షార్ట్ వీడియోల వినియోగం పెరిగిన తర్వాత మనుషుల ఏకాగ్రత వ్యవధి గణనీయంగా తగ్గింది. కేవలం 15 నుంచి 30 సెకన్ల నిడివి ఉన్న వీడియోలను వరుసగా చూడడం వల్ల మెదడు అదే వేగానికి అలవాటు పడుతుంది. దీంతో పాఠశాల పాఠాలు వినడం, పుస్తకాలు చదవడం లేదా ఒక పనిపై ఎక్కువసేపు దృష్టి పెట్టడం పిల్లలకు బోర్‌గా అనిపించే అవకాశం ఉంటుంది.

రీల్స్ చూస్తే మెదడులో ఏమి జరుగుతుంది?

షార్ట్ వీడియోలు చూస్తున్నప్పుడు మెదడులో ఆనందాన్ని కలిగించే డోపమైన్ అనే రసాయనం ఎక్కువగా విడుదలవుతుందని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ప్రతి కొన్ని సెకన్లకోసారి కొత్త వీడియో కనిపించడం వల్ల మెదడు మళ్లీ మళ్లీ అదే అనుభూతిని కోరుకుంటుంది. ఫలితంగా పిల్లలు నిరంతరం స్క్రోల్ చేస్తూ ఉండే అలవాటు ఏర్పడుతుంది. కాలక్రమేణా ఇది వ్యసనంగా మారే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఈ కారణంగా ఎక్కువసేపు చదవడం, హోంవర్క్ చేయడం లేదా ఒకే పనిపై దృష్టి కేంద్రీకరించడం కష్టంగా మారే అవకాశం ఉంది.

'రీల్స్ బ్రెయిన్' అంటే ఏంటి?

నిపుణులు ఈ పరిస్థితిని "రీల్స్ బ్రెయిన్" లేదా "టిక్‌టాక్ బ్రెయిన్" అని పిలుస్తున్నారు. పిల్లల్లో నిర్ణయాలు తీసుకోవడం, ఓర్పుగా ఉండడం, ఒక పనిని పూర్తి చేయడం వంటి సామర్థ్యాలను నియంత్రించే మెదడు భాగం పూర్తిగా అభివృద్ధి చెందడానికి చాలా సంవత్సరాలు పడుతుంది. ఈ సమయంలోనే పిల్లలు షార్ట్ వీడియోలకు బానిసలైతే వారి ఏకాగ్రత, ఆత్మనియంత్రణపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. అంతేకాదు, సోషల్ మీడియా ప్లాట్‌ఫామ్‌ల అల్గోరిథమ్‌లు పిల్లలకు నచ్చే వీడియోలను వరుసగా చూపించడం వల్ల వారు మరింత ఎక్కువసేపు మొబైల్‌కు అతుక్కుపోయే పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.

ఎక్కువగా రీల్స్ చూస్తే ఎలాంటి సమస్యలు రావచ్చు?

మానసిక ఆరోగ్య నిపుణుల ప్రకారం, రోజుకు రెండు గంటలకు పైగా షార్ట్ వీడియోలు చూసే పిల్లల్లో కొన్ని ప్రవర్తనా మార్పులు కనిపించే అవకాశం ఉంది. చిన్న విషయాలకే కోపం రావడం, చదువుపై ఆసక్తి తగ్గడం, నిద్ర సరిగా లేకపోవడం, ఆందోళన పెరగడం, ఎప్పుడూ మొబైల్ చూడాలనే కోరిక కలగడం వంటి సమస్యలు కనిపించవచ్చు. నిజ జీవితంలో వెంటనే ఆనందాన్ని ఇచ్చే అనుభవాలు లేకపోవడంతో కొందరిలో ఒత్తిడి, ఆందోళన కూడా పెరిగే అవకాశం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. అందుకే పిల్లల స్క్రీన్ టైమ్‌పై తల్లిదండ్రులు ప్రత్యేక శ్రద్ధ పెట్టాలని సూచిస్తున్నారు.

ఈ డిజిటల్ అలవాటు నుంచి పిల్లలను ఎలా దూరంగా ఉంచాలి?

పిల్లలను పూర్తిగా మొబైల్‌కు దూరం చేయడం సాధ్యం కాకపోయినా, వినియోగానికి పరిమితులు పెట్టడం చాలా ముఖ్యం. ఇంట్లో భోజనం చేసే సమయంలో, నిద్రకు గంట ముందు మొబైల్ ఉపయోగించకుండా 'నో గ్యాడ్జెట్ జోన్' ఏర్పాటు చేయాలి. పిల్లలను బయట ఆటలు ఆడేలా, పుస్తకాలు చదివేలా, సంగీతం, చిత్రలేఖనం వంటి సృజనాత్మక కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనేలా ప్రోత్సహించాలి. ముఖ్యంగా తల్లిదండ్రులే పిల్లలకు ఆదర్శంగా ఉండాలి. పిల్లల ముందు ఎప్పుడూ మొబైల్ స్క్రోల్ చేస్తూ ఉంటే, వారు కూడా అదే అలవాటు నేర్చుకునే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల డిజిటల్ ప్రపంచంతో పాటు నిజ జీవిత అనుభవాలకు కూడా సమాన ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం ద్వారా పిల్లల్లో ఏకాగ్రత, మానసిక ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు.