SP Balasubrahmanyam: స్వరప్రవాహానికి నిత్యరూపం... ఎస్పీబీ గాన వైభవం

SP Balasubrahmanyam: సినిమా పాట అంటే కేవలం ఓ స్వరం కాదు.. అందులో నటుడి భావం, కథలోని సందర్భం, ప్రేక్షకుడి మనసు కూడా వినిపించాలి. ఆ మాయను తన గాత్రంతో దాదాపు ఐదు దశాబ్దాల పాటు పండించిన గాయకుడు ఎస్పీ బాలసుబ్రహ్మణ్యం. ప్రేమ పాటైనా, విషాద గీతమైనా, భక్తి గీతమైనా.. ఏ భావాన్నైనా తన గొంతులో పలికించగలిగిన బాలు భారతీయ సినీ సంగీతంలో చెరగని ముద్ర వేశారు. 40 వేలకు పైగా పాటలు, 16కిపైగా భాషలు, 6 జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు.. ఇవన్నీ ఆయన గాన ప్రయాణంలోని కొన్ని మైలురాళ్లు మాత్రమే. సెప్టెంబర్ 25 వచ్చిందంటే సంగీత ప్రపంచానికి బాలుగారి జ్ఞాపకాలు మరోసారి కళ్లముందు కదులుతాయి. 2020లో ఇదే రోజున చెన్నైలో ఆయన కన్నుమూశారు. అయితే ఆయన స్వరం మాత్రం ఇప్పటికీ పాటల రూపంలో కోట్లాది మంది శ్రోతలతో ప్రయాణిస్తూనే ఉంది.

ఇంజనీరింగ్ నుంచి గాన ప్రపంచంలోకి..

1946 జూన్ 4న నెల్లూరు ప్రాంతంలోని కోనేటమ్మపేటలో జన్మించిన బాలసుబ్రహ్మణ్యం కళల వాతావరణంలో పెరిగారు. ఆయన తండ్రి ఎస్.పీ. సాంబమూర్తి హరికథా కళాకారుడు, నాటక రంగంతో అనుబంధం ఉన్న వ్యక్తి. చిన్నతనం నుంచే సంగీతంపై ఆసక్తి పెరిగిన బాలు ఇంజనీరింగ్ చదువుతున్న సమయంలోనూ పాటల పోటీల్లో పాల్గొని ప్రతిభ చూపేవారు. చివరకు చదువును పక్కన పెట్టి పూర్తిస్థాయిలో సంగీతం వైపు అడుగులు వేశారు. 1966 డిసెంబర్ 15న విడుదలైన ‘శ్రీ శ్రీ శ్రీ మర్యాద రామన్న’ చిత్రంతో సినీ గాయకుడిగా తొలి అవకాశం వచ్చింది. సంగీత దర్శకుడు ఎస్.పీ. కోదండపాణి ఇచ్చిన ఆ అవకాశం బాలుగారి జీవితాన్నే మార్చేసింది.

ఒక్క రోజులో 21 పాటలు..

బాలుగారి గాన సామర్థ్యాన్ని చెప్పడానికి ఈ రికార్డు ఒక్కటే చాలు. 1981 ఫిబ్రవరి 8న బెంగళూరులో సుమారు 12 గంటల వ్యవధిలో 21 కన్నడ పాటలను రికార్డు చేశారు. పాటల సంఖ్య మాత్రమే కాదు.. ప్రతి గీతానికి భిన్నమైన భావం, ఉచ్చారణ, స్వర ప్రయోగం అవసరం. అయినా అంత తక్కువ సమయంలో ఇన్ని పాటలు పాడటం ఆయన వృత్తిపరమైన క్రమశిక్షణకు నిదర్శనంగా నిలిచింది. తమిళం, హిందీ భాషల్లోనూ ఒకే రోజులో భారీ సంఖ్యలో పాటలు రికార్డు చేసిన సందర్భాలు ఉన్నాయి. 16కిపైగా భారతీయ భాషల్లో 40 వేలకు పైగా పాటలు పాడిన ఆయన పేరు గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్‌లో నమోదైంది.

ఆరు జాతీయ అవార్డులు..

బాలుగారి ప్రతిభకు జాతీయ స్థాయిలో లభించిన గుర్తింపు కూడా అసాధారణమే. తెలుగు, హిందీ, కన్నడ, తమిళ భాషల్లో ఉత్తమ నేపథ్య గాయకుడిగా మొత్తం 6 జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు అందుకున్నారు. ‘శంకరాభరణం’తో ప్రారంభమైన ఈ ప్రయాణం ‘ఏక్ దూజే కేలియే’, ‘సాగర సంగమం’, ‘రుద్రవీణ’, ‘సంగీత సాగర గానయోగి పంచాక్షర గవాయి’, ‘మిన్సార కనవు’ వరకు సాగింది. భాష మారినా బాలుగారి స్వరంలోని భావం మాత్రం ప్రేక్షకుడికి నేరుగా చేరేది.

గాయకుడిగానే కాదు.. బహుముఖ ప్రజ్ఞ

బాలు కేవలం ప్లేబ్యాక్ సింగర్ కాదు. నటుడిగా, సంగీత దర్శకుడిగా, డబ్బింగ్ ఆర్టిస్ట్‌గా, టెలివిజన్ వ్యాఖ్యాతగా కూడా తనదైన గుర్తింపు తెచ్చుకున్నారు. ముఖ్యంగా ‘పాడుతా తీయగా’ కార్యక్రమం ద్వారా కొత్త తరానికి చెందిన అనేక మంది గాయనీగాయకులకు వేదిక కల్పించారు. కమల్ హాసన్ సహా పలువురు ప్రముఖ నటులకు తెలుగులో డబ్బింగ్ చెప్పి వారి పాత్రలకు ప్రత్యేక గాత్రాన్ని అందించారు. నటుడిగా ‘మిథునం’ వంటి చిత్రాల్లో ఆయన చూపించిన సహజ నటన కూడా ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకుంది. 45కిపైగా చిత్రాలకు సంగీత దర్శకత్వం వహించిన ఘనత కూడా ఆయన సొంతం.

జ్ఞాపకాల్లో ఎప్పటికీ బాలు..

2020 సెప్టెంబర్ 25న చెన్నైలో తుదిశ్వాస విడిచిన ఎస్పీ బాలసుబ్రహ్మణ్యం భౌతికంగా దూరమైనా.. ఆయన పాటలు మాత్రం రోజువారీ జీవితంలో భాగంగానే ఉన్నాయి. ప్రేమలో ఒక పాటగా, విషాదంలో ఓదార్పుగా, భక్తిలో ఓ అనుభూతిగా, పండుగలో ఉత్సాహంగా ఆయన స్వరం వినిపిస్తూనే ఉంది. పాట పాడటం ఒక కళ అయితే.. ఆ పాటను వినేవారి మనసులో నిలిచిపోయేలా చేయడం మరో కళ. ఆ రెండింటినీ తన గానంతో సాధించిన ఎస్పీ బాలు అందుకే ఒక గాయకుడిగా మాత్రమే కాకుండా భారతీయ సినిమా సంగీతంలో ఒక ప్రత్యేక అధ్యాయంగా మిగిలిపోయారు.