Skandamata: దసరా నవరాత్రుల్లో స్కందమాత రహస్యం... లోకానికి తెలియజేసిన సత్యం

Skandamata: దసరా శరన్నవరాత్రుల్లో ఐదో రోజు అమ్మవారిని స్కందమాతగా పూజిస్తారు. ఒడిలో కుమారస్వామిని కూర్చోబెట్టుకుని దర్శనమిచ్చే ఈ జగన్మాత రూపం వెనుక మాతృత్వం, ధైర్యం, ధర్మరక్షణ వంటి గొప్ప సందేశాలు దాగి ఉన్నాయి. కేవలం సంతానాన్ని ప్రసాదించే దేవతగానే కాకుండా.. పిల్లలకు మంచి భవిష్యత్తును అందించడానికి తల్లి చూపించే ప్రేమ, బాధ్యత, త్యాగానికి ప్రతీకగా స్కందమాతను భావిస్తారు. అందుకే నవరాత్రుల్లో ఈ అమ్మవారి ఆరాధనకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.

స్కందమాత అంటే ఎవరు?

నవదుర్గల్లో ఐదో స్వరూపమే స్కందమాత. స్కందుడు అంటే కుమారస్వామి లేదా కార్తికేయుడు. మాత అంటే తల్లి. కుమారస్వామికి జన్మనిచ్చి, ఆయనను దేవతల సేనాధిపతిగా ఎదిగేలా చేసిన తల్లి కావడంతో పార్వతీదేవికి స్కందమాత అనే పేరు వచ్చింది. బమ్మెర పోతనామాత్యుడు తన శ్రీమద్భాగవతంలో జగన్మాతను సకల దేవతలకు మూలశక్తిగా వర్ణించారు. ఆ ఆదిశక్తి వివిధ రూపాల్లో భక్తులకు దర్శనమిస్తుందని హిందూ సంప్రదాయం చెబుతుంది. శరన్నవరాత్రుల్లో స్కందమాత రూపం ఆ మాతృశక్తిలోని అపారమైన ప్రేమను, రక్షణను గుర్తుచేస్తుంది.

సింహవాహనంపై కుమారస్వామితో దర్శనం

స్కందమాత నాలుగు చేతులతో దర్శనమిస్తారు. ఒక చేతిలో కుమారస్వామిని ఒడిలో ధరించి, మిగిలిన చేతుల్లో పద్మాలను పట్టుకుంటారు. మరో చేతితో భక్తులకు అభయాన్ని ప్రసాదిస్తారు. పద్మాలను ధరించిన రూపం కారణంగా ఆమెను పద్మాసిని అని కూడా పిలుస్తారు. సింహం ఆమె వాహనం. ఈ స్వరూపంలో ఒక ప్రత్యేకమైన సందేశం ఉంది. సింహం శక్తికి, ధైర్యానికి ప్రతీక. పద్మం పవిత్రతకు సంకేతం. ఒడిలోని కుమారస్వామి మాతృప్రేమకు ప్రతిరూపం. అంటే ప్రేమతోపాటు ధైర్యం, పవిత్రత, బాధ్యత కూడా జీవితంలో అవసరమని స్కందమాత రూపం తెలియజేస్తుంది. శ్రీశైలంలోని శ్రీ భ్రమరాంబికాదేవి ఆలయంలో శరన్నవరాత్రుల సందర్భంగా ఐదో రోజు స్కందమాత అలంకారంలో అమ్మవారిని దర్శించుకునే సంప్రదాయం భక్తులకు విశేషమైన ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని కలిగిస్తుంది.

తారకాసురుడి సంహారం వెనుక కథ

పురాణ కథనం ప్రకారం తారకాసురుడు బ్రహ్మదేవుడి కోసం కఠోర తపస్సు చేసి శక్తివంతమైన వరాన్ని పొందాడు. ఆ వరగర్వంతో దేవతలను, ఋషులను వేధించడం ప్రారంభించాడు. అతడి బాధల నుంచి విముక్తి కలిగించాలని దేవతలు పరమశివుడిని ప్రార్థించారు.

శివపార్వతులకు జన్మించే కుమారుడి చేతిలోనే తారకాసురుడి అంతం ఉందని పురాణగాథ చెబుతుంది. అనంతరం జన్మించిన కార్తికేయుడు దేవతల సేనాధిపతిగా బాధ్యతలు స్వీకరించి తారకాసురుడిని సంహరించాడు. ఈ విధంగా లోకాలకు శాంతిని అందించిన కుమారుడి తల్లిగా పార్వతీదేవి స్కందమాతగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఈ కథలోని ప్రధాన సందేశం ఒక్కటే. శక్తి అనేది కేవలం బలంలోనే ఉండదు. సరైన దిశలో పెరిగిన జ్ఞానం, ధైర్యం, క్రమశిక్షణ కూడా అన్యాయాన్ని ఎదుర్కొనే శక్తిని అందిస్తాయి.

స్కందమాత పూజ ఎలా చేయాలి?

నవరాత్రుల ఐదో రోజు భక్తులు ఉదయాన్నే స్నానం చేసి, ఇంటిని శుభ్రపరిచి, అమ్మవారిని భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తారు. సంప్రదాయాన్ని అనుసరించి ఎరుపు లేదా బంగారు రంగు వస్త్రాలను సమర్పించవచ్చు. పసుపు రంగు చేమంతులు, ఎర్రని మందారాలతో అలంకరించి, నిమ్మకాయ పులిహోర, రవ్వకేసరి, దానిమ్మ పండును నైవేద్యంగా సమర్పించే ఆచారం కొన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. అమ్మవారిని పూజించే సమయంలో ఈ శ్లోకాన్ని పఠించవచ్చు. “సింహాసనగతా నిత్యం పద్మాశ్రిత కరద్వయా శుభమస్తు సదా దేవి స్కందమాతా యశస్వినీ” తరువాత “ఓం శ్రీ స్కందమాతాయై నమః” అనే మంత్రాన్ని భక్తితో జపించవచ్చు.

స్కందమాతను పూజిస్తే కలిగే ఫలితాలేమిటి?

సంప్రదాయ విశ్వాసాల ప్రకారం స్కందమాతను ఆరాధించడం వల్ల సంతాన సౌభాగ్యం, పిల్లల క్షేమం, కుటుంబ శాంతి కలుగుతాయని భక్తులు నమ్ముతారు. అలాగే జ్ఞానం, ధైర్యం, ఆత్మవిశ్వాసం కోసం అమ్మవారి అనుగ్రహాన్ని కోరుకుంటారు. సంతానం కోసం ఎదురుచూస్తున్న దంపతులు కూడా ఈ రోజున ప్రత్యేక ప్రార్థనలు చేస్తారు. అయితే పూజ అనేది ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసానికి సంబంధించినది; సంతానప్రాప్తికి హామీగా భావించకూడదు. స్కందమాత ఆరాధనలో అసలైన అంతరార్థం పిల్లలను ప్రేమతో పెంచడం, వారికి మంచి విలువలు నేర్పడం, కష్టాలను ఎదుర్కొనే ధైర్యాన్ని అందించడం. తల్లి ఒడిలో భద్రతను పొందిన బిడ్డే సమాజానికి బాధ్యతగల వ్యక్తిగా ఎదగగలడనే సత్యాన్ని ఈ అవతారం గుర్తుచేస్తుంది.