Srividya Upasana: శ్రీవిద్యా ఉపాసన.... యోగులు చెప్పిన రహస్యం

Srividya Upasana: అమ్మవారి ఆలయంలోకి వెళ్లినప్పుడు చాలామంది శక్తిని కోరుకుంటారు. కొందరు ఐశ్వర్యం కోసం ప్రార్థిస్తారు. మరికొందరు కుటుంబ సుఖశాంతులు, ఆరోగ్యం, మనశ్శాంతి కోసం అమ్మవారిని వేడుకుంటారు. కానీ అమ్మవారినే పరబ్రహ్మ స్వరూపంగా భావించి, తనలోని దైవ చైతన్యాన్ని తెలుసుకునే దిశగా చేసే సాధనను ‘శ్రీవిద్యా ఉపాసన’ అని అంటారు. అందుకే శ్రీవిద్యను సాధారణ మంత్రసాధనగా కాకుండా బ్రహ్మవిద్యగా ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాలు పేర్కొంటాయి.

శ్రీవిద్య అంటే కేవలం మంత్రం కాదు

శ్రీవిద్య అనే పేరు వినగానే చాలామందికి ముందుగా గుర్తుకొచ్చేది ఒక ప్రత్యేకమైన మంత్రం. అయితే శ్రీవిద్యా సంప్రదాయం అంతకంటే విస్తృతమైనది. జగన్మాత శ్రీలలితా త్రిపురసుందరి దేవిని సృష్టికి మూలమైన పరాశక్తిగా భావించి ఆరాధించడం ఇందులో ప్రధానమైన అంశం. ఈ ఉపాసనలో శ్రీచక్రం, శ్రీవిద్యా మంత్రం, లలితా త్రిపురసుందరి వేర్వేరు అంశాలు కావనే భావనకు ప్రాధాన్యత ఉంటుంది. దేవత బయట ఎక్కడో ఉన్న శక్తి మాత్రమే కాదని, అదే చైతన్యం మనలోనూ ఉందనే ఆలోచనతో సాధకుడు అంతర్ముఖంగా ప్రయాణం చేస్తాడు.

గురువు లేకుండా ఎందుకు చేయకూడదు?

శ్రీవిద్యా సాధనలో అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం గురుపరంపర. పంచదశాక్షరి, షోడశాక్షరి వంటి మంత్రాలు ఈ సంప్రదాయంలో ప్రత్యేకమైనవిగా భావిస్తారు. అయితే వాటికి సంబంధించిన దీక్ష, ఉచ్చారణ, జపసంఖ్య, పూజా విధానం వంటి విషయాలను సమర్థుడైన గురువు నుంచి నేర్చుకోవడం సంప్రదాయంలో కీలకంగా చెబుతారు. అందుకే పుస్తకంలో చూసి లేదా ఇంటర్నెట్‌లో కనిపించిన సమాచారాన్ని అనుసరించి స్వయంగా దీక్షా మంత్రాలను ఆచరించడం కంటే, గురువును ఆశ్రయించి సరైన విధానాన్ని తెలుసుకోవడం ముఖ్యమని శ్రీవిద్యా సంప్రదాయాన్ని అనుసరించే వారు సూచిస్తారు.

9 ఆవరణలతో శ్రీచక్రం

శ్రీవిద్యా ఉపాసనలో శ్రీచక్రానికి ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. శ్రీచక్రంలో 9 ఆవరణలు ఉంటాయి. ఇవి కేవలం రేఖలు, ఆకారాల సమాహారం కాదని, వివిధ దైవశక్తులకు ప్రతీకలుగా భావిస్తారు. శ్రీచక్రాన్ని అమ్మవారి స్వరూపంగా భావించి చేసే పూజను నవావరణ పూజగా పిలుస్తారు. సాధకుడి ఆధ్యాత్మిక స్థాయిని బట్టి పూజా విధానంలో కూడా మార్పులు ఉంటాయి. అందుకే ఈ సాధనలో ప్రతి దశకు నియమం, పద్ధతి, గురుబోధ అవసరమని చెబుతారు.

బయట పూజ.. లోపల ధ్యానం

శ్రీవిద్యలో ప్రత్యేకంగా చెప్పుకునే అంశం ‘అంతర్యాగం’. అంటే దేవతను బయట మాత్రమే ఆరాధించకుండా, తన శరీరం, మనస్సు, శ్వాస, చైతన్యంలోనూ దైవస్వరూపాన్ని దర్శించే ప్రయత్నం. జపం, ధ్యానం, పూజ, పారాయణం, తర్పణం, హోమం వంటి సాధనలు ఈ మార్గంలో కనిపిస్తాయి. వీటి ఉద్దేశం కేవలం కోరికలు నెరవేర్చుకోవడం మాత్రమే కాదని, మనస్సును క్రమంగా శుద్ధి చేసి ఆత్మజ్ఞానం వైపు తీసుకెళ్లడమేనని సంప్రదాయ బోధనలు చెబుతున్నాయి.

వేదాలు, పురాణాల్లోనూ ప్రస్తావన

శ్రీవిద్యా సంప్రదాయానికి సంబంధించిన భావనలు పలు ప్రాచీన గ్రంథాల్లో కనిపిస్తాయి. శ్రీసూక్తం, తైత్తిరీయ ఉపనిషత్తు, భావనోపనిషత్తు, సౌభాగ్యలక్ష్మీ ఉపనిషత్తు వంటి గ్రంథాలను ఈ సంప్రదాయంతో అనుసంధానిస్తారు. బ్రహ్మాండ పురాణంలోని లలితోపాఖ్యానం కూడా లలితా దేవి ఆరాధనలో ప్రముఖమైనది. ఇందులో లలితా సహస్రనామానికి సంబంధించిన సంప్రదాయం కనిపిస్తుంది. అలాగే సౌందర్యలహరి, పరశురామ కల్పసూత్రం వంటి గ్రంథాలు శ్రీవిద్యా సాధన గురించి చర్చించే సందర్భాల్లో తరచుగా ప్రస్తావనకు వస్తాయి.

భౌతిక సుఖాల నుంచి మోక్షం వరకు

శ్రీవిద్యా ఉపాసనలో భౌతిక, ఆధ్యాత్మిక ప్రయోజనాలకు రెండింటికీ స్థానం ఉందని సంప్రదాయం చెబుతుంది. ఐశ్వర్యం, కుటుంబ సౌఖ్యం, ఏకాగ్రత, మానసిక ప్రశాంతత వంటి ఫలితాలను భక్తులు ఆశిస్తారు. అయితే వీటన్నింటికంటే మించిన లక్ష్యం ఆత్మజ్ఞానం, మోక్షమని శ్రీవిద్యా తత్వం వివరిస్తుంది. కొన్ని సంప్రదాయాల్లో భోగం, స్వర్గం, అపవర్గం అనే మూడు స్థాయిలను కూడా ప్రస్తావిస్తారు. అంటే ఈ జీవితంలోని అవసరాలు, మరణానంతర ఆధ్యాత్మిక గమ్యం, చివరకు విముక్తి అనే భావనలను ఒకే సాధనా మార్గంలో చూడటం.

గృహస్థులకు కూడా సాధన

శ్రీవిద్య అంటే సన్యాసులకు మాత్రమే సంబంధించిన మార్గం అనే అపోహ ఉంది. కానీ సంప్రదాయంలో గృహస్థులు కూడా ఈ ఉపాసనను ఆచరించిన ఉదాహరణలు, భావనలు ఉన్నాయి. కుటుంబ బాధ్యతలను నిర్వహిస్తూనే భక్తి, నియమం, ధ్యానం, జపం కొనసాగించవచ్చని శ్రీవిద్యా సంప్రదాయం చెబుతుంది. అయితే కేవలం కోరికలు నెరవేర్చుకోవాలనే ఉద్దేశంతో కాకుండా, భక్తి, నియమశీలత, అంతరంగ శుద్ధితో సాధన చేయడం ముఖ్యమని చెబుతారు.

ప్రతిరోజూ ఎలా సాగుతుంది?

శ్రీవిద్యా సాధకుడి రోజువారీ జీవనంలో నిత్యానుష్ఠానాలకు ప్రాధాన్యత ఉంటుంది. ఉదయం సూర్యోదయానికి ముందే లేచి గురువును, అమ్మవారిని స్మరించడం, నిత్యకర్మలు పూర్తి చేసిన తర్వాత శ్రీచక్ర పూజ చేయడం, అనంతరం గురువు ఉపదేశించిన మంత్రాన్ని జపించడం వంటి ఆచారాలు కొన్ని సంప్రదాయాల్లో ఉన్నాయి. లలితా సహస్రనామ పారాయణం, ధ్యానం, పూజ వంటి సాధనలను కూడా నియమంగా కొనసాగిస్తారు. అయితే వ్యక్తిగత సాధనా విధానం గురువు ఇచ్చే మార్గదర్శకత్వాన్ని బట్టి మారుతుంది. అందుకే శ్రీవిద్యా ఉపాసనలో అసలైన రహస్యం ఒక మంత్రంలోనో, ఒక యంత్రంలోనో లేదని సాధకులు చెబుతారు. మనస్సును శుద్ధి చేసుకుని, బయట వెతుకుతున్న దైవాన్ని తనలోనే అనుభవించే స్థితికి చేరుకోవడమే ఈ మార్గం యొక్క అంతరార్థం. అమ్మవారిని ఆరాధించడం నుంచి ప్రారంభమై, చివరికి తన స్వరూపాన్ని తెలుసుకునే ప్రయాణంగా శ్రీవిద్యా ఉపాసనను ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయం వివరిస్తుంది.