AI India : డేటా సెంటర్ల రేసులో దూసుకెళ్తున్న భారత్.!

AI India : భారతదేశంలో ప్రస్తుతం మౌలిక సదుపాయాల (ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్) కల్పన సరికొత్త పుంతలు తొక్కుతోంది...

G Krishna
Published on: 23 May 2026 1:50 PM IST
AI India
X

AI India

AI India : భారతదేశంలో ప్రస్తుతం మౌలిక సదుపాయాల (ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్) కల్పన సరికొత్త పుంతలు తొక్కుతోంది. అయితే, ఈసారి జరుగుతున్న అభివృద్ధి హైవేలు, విమానాశ్రయాలు, భారీ ఫ్యాక్టరీల కోసం కాదు. ఇంటర్నెట్ ఆర్థిక వ్యవస్థను నిశ్శబ్దంగా శాసిస్తున్న జీపీయూలు (GPUs), అత్యాధునిక కూలింగ్ సిస్టమ్స్, ఫైబర్ కేబుల్స్ , వేలాది సర్వర్లతో నిండిపోయిన భారీ భవనాల కోసం ఈ నయా విప్లవం నడుస్తోంది. కేవలం కొన్నేళ్ల క్రితం వరకు మెజారిటీ భారతీయ కంపెనీలు తమ కార్యాలయాల్లోని చిన్న చిన్న సర్వర్ రూములపైనే ఆధారపడేవి. అప్పట్లో డేటా సెంటర్లు అనేవి పెద్దగా ఎవరికీ కనిపించని మౌలిక సదుపాయాలుగా ఉండేవి. కానీ ఇప్పుడు సీన్ పూర్తిగా మారిపోయింది. దేశంలో డేటా సెంటరల సామర్థ్యానికి మునుపెన్నడూ లేనంత డిమాండ్ ఏర్పడింది.

కేంద్ర ఎలక్ట్రానిక్స్ & ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ గణాంకాల ప్రకారం.. 2020లో కేవలం 375 మెగావాట్లు (MW) గా ఉన్న భారతదేశ డేటా సెంటర్ సామర్థ్యం, 2025 నాటికి ఏకంగా 1,500 మెగావాట్లకు పైగా పెరిగి విస్ఫోటనం సృష్టించింది. డేటా సెంటర్లు ఉపయోగించే విద్యుత్ ఆధారంగానే వాటి సామర్థ్యాన్ని లెక్కిస్తారు. అంటే డేటా సెంటర్లు పెరిగే కొద్దీ విద్యుత్ వినియోగం అంతకంతకూ పెరుగుతుంది. అయితే ఇది కేవలం ప్రారంభం మాత్రమేనని ప్రముఖ ఇన్వెస్ట్‌మెంట్ బ్యాంక్ మోర్గాన్ స్టాన్లీ పేర్కొంది. రాబోయే 2031 నాటికి భారతదేశ డేటా సెంటర్ సామర్థ్యం దాదాపు ఆరు రెట్లు పెరిగి 10.5 గిగావాట్లకు (GW) చేరుకుంటుందని అంచనా వేసింది.

డేటా లోకలైజేషన్ , ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ జోరు

భారతదేశంలో ఈ రేంజ్‌లో డేటా సెంటర్లు దూసుకురావడానికి ప్రధాన కారణం 'డేటా లోకలైజేషన్' (డేటా స్థానీకరణ) విధానం. భారతీయ వినియోగదారుల డేటాను విదేశాల్లో కాకుండా దేశ సరిహద్దుల లోపలే భద్రపరచాలనే నిబంధనను ప్రభుత్వం గట్టిగా అమలు చేస్తోంది. డిజిటల్ పర్సనల్ డేటా ప్రొటెక్షన్ (DPDP) చట్టంతో పాటు ఆర్‌బీఐ, సెబీ వంటి నియంత్రణ సంస్థలు తెచ్చిన నిబంధనలు దీనికి మరింత బలాన్నిచ్చాయి. డిజిటల్ సార్వభౌమాధికారాన్ని పెంపొందించడం, విదేశీ మౌలిక సదుపాయాలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం ఈ విధానం ముఖ్య ఉద్దేశం.

దీనికి తోడు ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) వాడకం పెరగడం రెండో ప్రధాన కారణం. వ్యాపారాలు, ప్రభుత్వాలు క్లౌడ్ కంప్యూటింగ్, ఏఐ సాంకేతికతను వేగంగా స్వీకరిస్తుండటంతో హై-పెర్ఫార్మెన్స్ కంప్యూటింగ్ అవసరం పెరిగింది. ఏఐ సిస్టమ్స్ పనిచేయడానికి భారీ కంప్యూటింగ్ పవర్, జీపీయూలు, అల్ట్రా-ఫాస్ట్ స్టోరేజ్ , అధునాతన కూలింగ్ సిస్టమ్స్ అవసరం అవుతాయి. సాధారణ సర్వర్ రూములు వీటిని తట్టుకోలేవు. అలాగే భారతీయ భాషల్లో వస్తున్న ఏఐ మోడల్స్ (భారతీయ భాషా ఏఐ మోడల్స్) శిక్షణకు కూడా స్థానిక డేటా సెంటర్లు కీలకంగా మారాయి. ఈ డిమాండ్‌ను అందుకోవడానికి అదానీ గ్రూప్ 2035 నాటికి 100 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడితో పునరుత్పాదక ఇంధనంతో నడిచే ఏఐ డేటా సెంటర్లను నిర్మించనున్నట్లు ప్రకటించింది. రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ కూడా డిజిటల్, ఏఐ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ కోసం 120 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులకు కట్టుబడి ఉంది.

భారత్‌పై కన్నేసిన గ్లోబల్ టెక్ దిగ్గజాలు

ప్రపంచ దేశాలకు భారతదేశం ఇప్పుడు కేవలం ఒక పెద్ద ఇంటర్నెట్ మార్కెట్ మాత్రమే కాదు. ఇది ఒక వ్యూహాత్మక డేటా సెంటర్ , ఏఐ క్లౌడ్ హబ్‌గా మారుతోంది. భారత్ ఉన్న భౌగోళిక స్థానం వల్ల దక్షిణాసియా, ఆగ్నేయాసియా, మధ్యప్రాచ్య దేశాల వినియోగదారులకు డిజిటల్ సేవలను వేగంగా అందించడానికి వీలవుతుంది. అందుకే గూగుల్ సంస్థ అదానీకనెక్స్, ఎయిర్‌టెల్‌కు చెందిన నెక్స్‌ట్రా మద్దతుతో విశాఖపట్నం సమీపంలో భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద ఏఐ హబ్‌ను నిర్మించడానికి భూమి పూజ చేసింది.

మరోవైపు మైక్రోసాఫ్ట్, అమెజాన్ వెబ్ సర్వీసెస్ (AWS) కూడా దేశంలో బిలియన్ల కొద్దీ డాలర్లను కుమ్మరిస్తున్నాయి. మైక్రోసాఫ్ట్ ఇప్పటికే తెలంగాణలో సుమారు 660 మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో డేటా సెంటర్లను నిర్మించడానికి 3.7 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడిని ప్రకటించింది. తాజాగా హైదరాబాద్‌లో తన అతిపెద్ద డేటా సెంటర్‌ను నిర్మించేందుకు భారీ వ్యూహాన్ని సిద్ధం చేసింది. అమెజాన్ సైతం 2030 నాటికి దేశంలో క్లౌడ్ ఇన్‌ఫ్రా కోసం 12.7 బిలియన్ డాలర్లను వెచ్చించనుంది. వీటికి తోడు కేంద్ర బడ్జెట్‌లో విదేశీ క్లౌడ్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లకు 2047 వరకు 20 ఏళ్ల పాటు పన్ను మినహాయింపులు (టాక్స్ హాలిడే) ప్రకటించడంతో, రాబోయే రోజుల్లో ఈ రంగానికి దాదాపు 200 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులు వచ్చే అవకాశం ఉందని అంచనా వేస్తున్నారు.

ఐటీ విప్లవం తరహాలోనే ఉద్యోగాల జాతర

ఈ డేటా సెంటర్ల జోరు కేవలం భవనాల నిర్మాణానికే పరిమితం కాలేదు. 1990లు, 2000ల కాలంలో వచ్చిన ఐటీ విప్లవం దేశంలో లక్షలాది మందికి సాఫ్ట్‌వేర్ ఉద్యోగాలను ఎలా సృష్టించిందో, ఇప్పుడు ఈ ఏఐ డేటా సెంటర్ల రేసు కూడా సరికొత్త ఉద్యోగ విప్లవానికి తెరలేపబోతోంది. ఇవి కేవలం కోడింగ్ చేసే ఉద్యోగాలు మాత్రమే కావు. భారీ సర్వర్ సౌకర్యాలు, జీపీయూ క్లస్టర్లు, లిక్విడ్ కూలింగ్ సిస్టమ్స్, సైబర్ సెక్యూరిటీ ఫ్రేమ్‌వర్క్‌లు, పవర్ మేనేజ్‌మెంట్ , మల్టీ-క్లౌడ్ కనెక్టివిటీని నిర్వహించగలిగే నిపుణుల అవసరం ఇప్పుడు మార్కెట్లో పెరిగింది. ఈ నైపుణ్యాలు కలిగిన సిబ్బంది కొరత ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉంది. అయితే, భారతదేశం ఈ అవకాశాన్ని అందుకని తన శ్రామిక శక్తిని సాంకేతికంగా మరింత బలోపేతం చేసుకునే పనిలో పడింది.

ముందున్న సవాళ్లు , భవిష్యత్తు

ఇంత వేగంగా విస్తరిస్తున్నప్పటికీ, భారతదేశం ఇంకా డేటా సెంటర్ , ఏఐ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ప్రయాణంలో ప్రారంభ దశలోనే ఉందనేది నిపుణుల అభిప్రాయం. అమెరికా, సింగపూర్, ఐరోపా వంటి అభివృద్ధి చెందిన మార్కెట్లతో పోలిస్తే భారత్ ప్రస్తుతం 'మౌలిక సదుపాయాల వేగవంత దశ' (ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ యాక్సిలరేషన్ ఫేజ్) లో ఉంది. పెట్టుబడుల ప్రకటనలు భారీగా వస్తున్నప్పటికీ, ప్రపంచ స్థాయిలో పోటీ పడాలంటే దేశంలో విద్యుత్ గ్రిడ్‌ల ఆధునీకరణ, ఫైబర్ కనెక్టివిటీ, సెమీకండక్టర్ సప్లై చైన్ , సమర్థవంతమైన పాలసీ సమన్వయం మరింత మెరుగుపడాల్సి ఉంది. అయినప్పటికీ, దేశం వెళ్తున్న దిశ మాత్రం చాలా స్పష్టంగా ఉంది. ఒకప్పుడు ఐటీ సేవల పవర్‌హౌస్‌గా అవతరించిన భారత్, ఇప్పుడు ఏఐ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్షన్‌కు గ్లోబల్ హబ్‌గా మారడానికి సిద్ధమవుతోంది. డిజిటల్ యుగంలో ఈ డేటా సెంటర్లే ఆధునిక ఫ్యాక్టరీలుగా నిలవబోతున్నాయి.

G Krishna

G Krishna

అక్షరంతో మొదలైన ప్రయాణం.. అంకెల్లో చెప్పాలంటే పదేళ్ల అనుభవం..! 2015లో కెరీర్ స్టార్ట్ చేసి, ప్రింట్ మీడియా నుంచి డిజిటల్ విప్లవం వరకు అన్నిటినీ దగ్గరగా చూశాను. అంతర్జాతీయ పరిణామాల నుంచి దేశ రాజధాని రాజకీయాల వరకు, గల్లీ స్థాయి వార్తల నుంచి ఢిల్లీ స్థాయి విశ్లేషణల వరకు ప్రతి అంశాన్ని లోతుగా అధ్యయనం చేస్తూ కథనాలు అందించాను. టెక్నాలజీ స్పీడ్, బిజినెస్ లెక్కలైనా, ఆస్ట్రాలజీ విశ్లేషణ ఏదైనా.. నా నుంచి వచ్చే ప్రతి కథనం ప్రతి వార్త పాఠకుడికి ఇన్ఫర్మేషన్‌తో పాటు ఇంట్రెస్ట్‌ను కూడా అందిస్తుంది.

Next Story